Bài thuốc nam trị mất ngủ
Mất ngủ – nỗi ám ảnh âm thầm của sức khỏe hiện đại
Mất ngủ đang trở thành một trong những vấn đề sức khỏe phổ biến nhất hiện nay. Theo thống kê, tỷ lệ người trưởng thành gặp tình trạng khó ngủ, ngủ không sâu, hay tỉnh giấc giữa đêm ngày càng gia tăng, đặc biệt ở những người lao động trí óc, người cao tuổi, người thường xuyên căng thẳng, lo âu.
Y học hiện đại coi mất ngủ là một rối loạn giấc ngủ, thường điều trị bằng thuốc an thần hoặc thuốc ngủ. Tuy nhiên, việc lạm dụng thuốc tây kéo dài có thể gây lệ thuộc, mệt mỏi, giảm trí nhớ và nhiều tác dụng phụ không mong muốn.
Trong khi đó, y học cổ truyền Việt Nam từ hàng trăm năm trước đã có nhiều bài thuốc nam trị bệnh mất ngủ an toàn, lành tính, giúp người bệnh ngủ tự nhiên, phục hồi sức khỏe lâu dài bằng cách điều chỉnh sự mất cân bằng bên trong cơ thể.
Quan niệm của Đông y về bệnh mất ngủ
Trong Đông y, mất ngủ không được gọi bằng một bệnh danh riêng biệt mà thuộc các chứng như:
Thất miên
Bất mị
Tâm phiền
Tâm quý
Theo các tài liệu thuốc nam cổ truyền, nguyên nhân cốt lõi của mất ngủ là do Tâm – Can – Thận mất điều hòa, khiến thần không được yên, âm dương không cân bằng.
Người xưa quan niệm: “Tâm chủ thần minh”, khi tâm huyết hư hoặc tâm hỏa vượng thì thần không yên, sinh ra khó ngủ, ngủ chập chờn. Đồng thời, Can chủ sơ tiết, nếu can uất hóa hỏa sẽ làm tâm phiền, bứt rứt. Thận lại là gốc của âm dương, thận âm hư sẽ không đủ để giao với tâm, gây mất ngủ kéo dài.
Nguyên nhân thường gặp gây mất ngủ theo Đông y
Các tài liệu thuốc nam ghi nhận nhiều nguyên nhân dẫn đến mất ngủ, trong đó phổ biến nhất là:
Lao tâm lao lực kéo dài
Lo nghĩ nhiều, stress, uất ức không giải tỏa
Thức khuya, sinh hoạt thất thường
Ốm đau lâu ngày làm khí huyết hư tổn
Phòng sự quá độ, tinh huyết hao tổn
Tuổi cao, thận khí suy giảm
Những yếu tố này tác động lâu ngày sẽ gây rối loạn hoạt động của tạng phủ, đặc biệt là Tâm, Can và Thận, từ đó sinh ra chứng mất ngủ.
Biểu hiện thường gặp của bệnh mất ngủ
Người bị mất ngủ có thể gặp một hoặc nhiều triệu chứng sau:
Khó vào giấc ngủ
Ngủ không sâu, hay mộng mị
Dễ tỉnh giấc giữa đêm, khó ngủ lại
Ngủ dậy mệt mỏi, uể oải
Hay hồi hộp, lo lắng
Nhức đầu, hoa mắt
Giảm trí nhớ, kém tập trung
Mỗi người có biểu hiện khác nhau, do đó Đông y luôn nhấn mạnh việc biện chứng luận trị, không dùng chung một bài thuốc cho tất cả trường hợp.
Phân loại bệnh mất ngủ theo Đông y
Dựa trên y lý cổ truyền và tài liệu thuốc nam, mất ngủ thường được chia thành 3 thể bệnh chính sau đây.
Mất ngủ do Can hỏa vượng
Đặc điểm bệnh lý
Thể bệnh này thường gặp ở người trẻ, người làm việc căng thẳng, hay cáu gắt, nóng nảy.
Triệu chứng điển hình
Khó ngủ, trằn trọc
Bứt rứt, hay cáu gắt
Nhức đầu, mặt đỏ
Đại tiện táo, tiểu tiện vàng đỏ
Lưỡi đỏ, rêu vàng
Nguyên tắc điều trị
Bình can
Giáng hỏa
An thần
Bài thuốc nam trị mất ngủ do Can hỏa vượng
Thành phần:
Lá vông: 20g
Câu đằng: 12g
Long nhãn: 16g
Cách dùng:
Sắc các vị thuốc với 600ml nước, đun nhỏ lửa đến khi còn khoảng 200ml. Chia làm 2 lần uống trong ngày, nên uống trước khi ngủ từ 1–2 giờ. Dùng liên tục 10–15 ngày.
Công dụng:
Lá vông: an thần, gây ngủ tự nhiên
Câu đằng: bình can, hạ hỏa, trấn tĩnh thần kinh
Long nhãn: dưỡng tâm, bổ huyết, giúp ngủ sâu
Mất ngủ do Tâm huyết hư
Đặc điểm bệnh lý
Thường gặp ở người suy nhược, người lo nghĩ nhiều, phụ nữ sau sinh, người mới ốm dậy.
Triệu chứng
Khó ngủ, ngủ không sâu
Hay mộng mị
Hồi hộp, tim đập nhanh
Hay quên, mệt mỏi
Sắc mặt nhợt nhạt
Nguyên tắc điều trị
Bổ tâm huyết
An thần
Bài thuốc nam trị mất ngủ do Tâm huyết hư
Thành phần:
Long nhãn: 20g
Táo nhân (hạt táo ta sao vàng): 12g
Lá vông: 16g
Cách dùng:
Sắc uống mỗi ngày 1 thang, uống vào buổi tối. Dùng liên tục từ 10–20 ngày.
Mất ngủ do Thận âm hư
Đặc điểm bệnh lý
Đây là thể mất ngủ thường gặp ở người mất ngủ lâu năm, người lớn tuổi hoặc người lao lực kéo dài.
Triệu chứng
Ngủ ít, hay tỉnh giấc
Đau lưng, mỏi gối
Miệng khô, họng khát
Nóng trong, bứt rứt
Có thể kèm di tinh ở nam giới
Nguyên tắc điều trị
Bổ thận âm
Dưỡng tâm
An thần
Lưu ý quan trọng
Tài liệu thuốc nam nhấn mạnh: không được dùng thuốc tráng dương bừa bãi khi chưa xác định đúng thể bệnh, vì có thể làm hỏa bốc lên, khiến mất ngủ nặng hơn.
Ưu điểm của bài thuốc nam trị bệnh mất ngủ
So với nhiều phương pháp khác, các bài thuốc nam có nhiều ưu điểm nổi bật:
Thảo dược tự nhiên, an toàn, lành tính
Ít tác dụng phụ khi dùng đúng cách
Giúp ngủ tự nhiên, không gây lệ thuộc
Điều trị từ căn nguyên, cân bằng tạng phủ
Phù hợp dùng lâu dài
Những sai lầm thường gặp khi chữa mất ngủ
Dùng một bài thuốc cho mọi trường hợp mất ngủ
Thấy di tinh là vội dùng thuốc bổ thận dương
Uống thuốc nhưng vẫn thức khuya, lo nghĩ nhiều
Lạm dụng thuốc ngủ tây y
Kết hợp sinh hoạt để cải thiện giấc ngủ
Để bài thuốc nam phát huy hiệu quả tối đa, người bệnh cần kết hợp:
Ngủ sớm, hạn chế thức khuya
Giữ tinh thần thoải mái, tránh lo âu
Hạn chế cà phê, rượu bia
Tập thể dục nhẹ nhàng
Ăn uống thanh đạm, dễ tiêu
Bài thuốc nam trị bệnh mất ngủ là giải pháp an toàn, bền vững nếu được sử dụng đúng theo nguyên lý Đông y. Việc điều trị không chỉ nhằm giúp người bệnh ngủ được mà còn hướng đến điều hòa tạng phủ, phục hồi sức khỏe toàn diện.
Điều quan trọng nhất là cần biện chứng chính xác, dùng thuốc đúng thể, kết hợp chế độ sinh hoạt hợp lý để đạt hiệu quả lâu dài.
Bài thuốc mang tính chất tham khảo độc giả không nên tự ý bốc thuốc uống khi cần phải gặp bác sĩ đông y để được thăm khám và kê toa. Quý khách có nhu cầu tư vấn miễn phí vui lòng liên hệ:
Thiện Minh Y Quán
ĐC: B14/12/9, Cây Cám, Tân Vĩnh Lộc, TPHCM
ĐT & Zalo: 0904 890 895 – Website: www.thienminhyquan.com